કુદરતની જીત તો થવી જ જોયશે ને?
Gujarati Language, a lame duck
પોતાના જ ફળિયામાં ઓરમાન થઈને ગુજરાતી મા કણસતા હૈયે રાહ જોવે છે કોઇ દિવ્ય 108 ના ઇંતજારમાં!
આવો ઘાયલ થઇ ગયેલી ગુજરાતીને ફરી સજીવન કરીએ, બેઠી કરીએ, અને પ્રેમથી પોંખીએ.
ગુજરાતી બોલીએ, ગુજરાતી વાંચીએ, નવી પેઢીને ગુજરાતીમાં ભણાવીએ અને એક સાચા ગુજરાતી તરીકે જીવિએ.
પાકિસ્તાનમાં ગુજરાતી માટે આંદોલન થઈ રહ્યું હોય ત્યારે શું ગુજરાતે ગુજરાતી માટે જાગવાની જરૂર નથી?...
મારી ટિપ્પણી -
બહારથી આવેલા તે શક્તિશાળી લોકોએ ફારસી અને અંગ્રેજી ભાષાનો પ્રભાવ ફેલાવ્યો. આના કારણે ગુજરાતી ભાષાએ પોતાની દિશા બદલવી પડી – બિલકુલ એ જ રીતે જેમ આસપાસની અન્ય ભાષાઓએ પણ બદલવી પડી હતી. જોકે, ૧૯૪૭માં સ્વતંત્રતા મળ્યા બાદ એવી અપેક્ષા હતી કે બહારના લોકોનો પ્રભાવ દૂર થશે અને સ્થાનિક ભાષાઓ ફરીથી મજબૂત બનશે, પરંતુ એવું ન થયું. તેનું કારણ એ હતું કે આપણે ઈચ્છતા હતા કે બહારના લોકો જતા રહે, પરંતુ તેમણે ઊભી કરેલી વ્યવસ્થા – જેને 'ઈન્ડિયા' કે 'હિન્દુસ્તાન' કહેવાય છે (અથવા લોકોને ભ્રમિત કરવા માટે 'ભારત' નામ આપવામાં આવ્યું છે) – તે કાયમ રહે.
તેથી, બહારથી આવેલો એ પ્રભાવ ત્યાં જ રહી ગયો. એટલું જ નહીં, તેને એવા લોકોની ઈચ્છા મુજબ આગળ વધારવામાં આવ્યો જેઓ વિદેશથી ભણીને પાછા ફર્યા હતા – જેમ કે ગાંધી, નહેરુ અને તેમના સાથીદારો. અલબત્ત, ફારસી ભાષાના સમર્થકો પાકિસ્તાન જતા રહ્યા, એટલે ભારતીય પક્ષે હવે ફારસીનો વધતો પ્રભાવ રહ્યો નથી. પરંતુ, 'ઈન્ડિયા' કે 'હિન્દુસ્તાન' (જેને ભ્રમ પેદા કરવા 'ભારત' કહેવાય છે) નામની આ વ્યવસ્થામાં અંગ્રેજી ભાષા આજે પણ કરોડરજ્જુ સમાન બનીને ટકી રહી છે.
એક હકીકતનો ઉલ્લેખ કરવો જરૂરી છે. ફારસી ભાષા પાકિસ્તાનમાં ભાગી ન ગઈ. જે ગઈ તે ભાષા નહોતી કારણ કે તે નાગરિકો માટે એક વિદેશી ભાષા રહી. જે ગઈ તે તે વિદેશી ભાષાની સૌથી સ્પષ્ટ છાપ હતી, એટલે કે લિપિ અને કેટલાક સત્તાવાર, વહીવટી શબ્દો જે દિલ્હી ક્ષેત્રની ભાષામાં ફિટ થઈ શકે.
'ઈન્ડિયા' કે 'હિન્દુસ્તાન' (અથવા 'ભારત') નામની આ વ્યવસ્થા સામે ગુજરાતી ભાષાએ પોતાની મુખ્ય ઓળખ ગુમાવી દીધી છે. પહેલાં આ સ્થિતિ બહારના લોકો દ્વારા લાદવામાં આવી હતી, જ્યારે હવે આપણે સ્વેચ્છાએ આ ગુલામી સ્વીકારી લીધી છે. જો કોઈ વ્યક્તિ સમગ્ર ભારત સિવાયનો બીજો કોઈ ધ્વજ ફરકાવવાનો પ્રયાસ કરે, તો તેને ગાંધી અને નહેરુના કે મોદીના અનુયાયીઓના રોષનો સામનો કરવો પડે છે.
આમ, વીડિયોમાં રજૂ કરવામાં આવેલી વાત ભલે એવું દર્શાવતી હોય કે તેઓ પોતાનો અવાજ સંભળાવવા માંગે છે, પરંતુ વાસ્તવમાં તેઓ ઈચ્છે છે કે 'ઈન્ડિયા' કે 'હિન્દુસ્તાન' (અથવા 'ભારત') નામની આ વ્યવસ્થા જેમ છે તેમ જ ચાલુ રહે.
ગુજરાતી ભાષાના પતનને એવા લોકો વધુ આવકારે છે, જેઓ કદાચ એવું નથી ઈચ્છતા કે ગુજરાતીઓનું પોતાનું અલગ સૈન્ય હોય કે તેઓ ઓલિમ્પિક્સમાં પોતાના અલગ મેડલ જીતે.
ભારતની બહાર વસતા મોટાભાગના ગુજરાતીઓ પાકિસ્તાનમાં છે. પાકિસ્તાનના આદર્શો હોવા છતાં, ત્યાં ગુજરાતી ભાષા પોતાનું અસ્તિત્વ ટકાવી રાખવા મથી રહી છે. પ્રકૃતિને હંમેશ માટે દબાવી શકાતી નથી. બાંગ્લાદેશના કિસ્સામાં આવું ન થઈ શક્યું, તો પછી ગુજરાતી લોકોના કિસ્સામાં આવું કેમ અપેક્ષિત હોય? ઈશ્વરની કૃપાથી! કુદરતની કે પછી નિસર્ગની ક્યારેક તો જીત થવી જ જોયશે ને?
Comments
Post a Comment